Davranış bozukluğu

“Davranış bozukluğu nedir?” sorusunun yanıtı tarih boyunca insanların ilgi alanı olmuştur. Çin - Mısır - İbrani ve Yunan dillerinde yazılmış yapıtlarda davranış bozukluğu gösteren kişilerle ilgili öykülere rastlanır. Yunan mitolojisinde Herkül`ün sara nöbetleri geçirerek insanlara saldırdığı, Deli İbrahim’in büyüklük duygularına kapılarak tahtından indirilmesi, Mozart’ın bestelerini yaparken zehirleneceğine dair inancı, Van Gogh’un kulağını kesmesi,  tarihte “davranış bozukluğu” olarak tanımlanmıştır. 

Hastalığın özellikleri:

• Başkalarının temel haklarına saldırı, 

• Toplumsal değerlerin ya da kuralların hiçe sayılması, 

• Tekrarlayıcı bir biçimde ve sürekli olması hastalığın başlıca özellikleridir.

Hastalığın Belirtileri:

• Başkalarına gözdağı vermek, korkutmak ve üstünlük taslamak.  

• Kavga ve dövüş başlatmak. 

• Başkalarına ciddi bir biçimde fiziksel olarak zarar vermek, yaralamak. 

• İnsanlara fiziksel olarak acımasız davranmak. 

• Hayvanlara fiziksel olarak acımasız davranmak. 

• Saldırı, soygun, hırsızlık, silahlı soygun yapma. 

• Cinsel olarak diğer insanları taciz etme, zorlama. 

• Yangın çıkarma. 

• Başkalarının eşyalarına zarar verme, kırma, dökme. 

• Başka insanların evine arabasına zorla girme. 

• Bir çıkar sağlamak ve sorumluluktan kaçmak için çoğu zaman yalan söyleme. 

• Başka insanların değerli eşyalarını çalma. 

• Mağazalardan kimse görmeden mal çalma, sahtekârlık. 

• Onüç yaş öncesinden başlayarak ailenin yasaklarına karşı çoğu zaman geceyi dışarda geçirme. 

• Onüç yaşından önce başlayarak çoğu zaman okuldan kaçma, kuralları ciddi biçimde bozma. 

• Onsekiz yaşından sonra antisosyal davranışlar gösterme.

Eşlik eden özellikler ve bozukluklar 

Davranış bozukluğu olan kişiler, diğer insanların duygularını, arzu, istek ve beklentilerini umursamazlar ve empati yapamazlar. Saldırgan bireyler, belirsiz ortamlarda diğerlerinin niyetlerini düşmanca ve tehdit edici olarak algılarlar. Saldırgan tepkiler verip, bu tepkilerinde de haklı ve mantıklı olduklarına inanırlar. Bu bireyler katı, arsız olup, duruma uygun suçluluk ve pişmanlık duyguları da göstermezler. Çoğu kez arkadaşlarını ele verip, kendi suçları nedeniyle başkalarını suçlarlar. Güçlü görünmeye çalışırlar ama kendilerine güvenleri genelde düşüktür. Öfke atakları, irrite - gergin hal, engellenmeye karşı tolerans düşüklüğü ve sık sık kaza yaptıkları görülebilir. Okul başarıları yaşa ve zekaya göre beklenen düzeyin altındadır (özellikle okuma ve sözel becerilerde). İntihar düşünceleri ve intihar girişimleri görülür.

Davranış bozukluğunaeşlik eden rahatsızlıklar 

Karşıt olma - karşı gelme bozukluğu ve dikkat eksikliği, hiperaktivite bozuklukları ile birlikte bulunabilir. Manik epizod geçiren çocuklar ve uyum bozukluğu olan çocuklardan ayrılmalıdır. 18 yaşın altındaki bireylere antisosyal kişilik bozukluğu tanısı konmaz. 

Hastalığın Sebepleri

• Anne ve babanın reddi ve ihmali, 

• Huysuz bebeklik dönemi 

• Bakımında ve eğitiminde tutarsızlıklar ve baskı, 

• Fiziksel ve cinsel sömürü 

• Dayak 

• Denetim eksikliği, çocuğun sınırlarının çizilmemesi, Bakım veren kişilerin sık sık değişmesi, 

• Ailedeki büyüklerin sayısının fazla olması, 

• Suçlu çocuk gruplarıyla arkadaşlık etmesi

• Genetik 

Davranış Bozukluğunun Tedavisi

Davranış bozukluklarının tedavisinde genellikle “çocuk ve genç” psikiyatrisi - psikolojisi devreye girer. Çocuk genellikle 8-9 yaşın altında ise aile görüşmeleri biraz daha ağırlıklı gider. Bunun yanısıra çocukla bireysel görüşmeler  de yapılır. Daha büyük yaş gruplarında ve gençlerde, gencin kendisiyle yapılan terapiler ağırlık kazanıyor.  Gerekli durumlarda ilaç tedavisi de eklenir. 

Uyarı: Yazı bilgilendirme amaçlıdır. Doktor muayenesi ve tedavisi yerine kullanılamaz